Budowa elektrowni jądrowej w Polsce wiąże się z koniecznością stworzenia warunków do składowania odpadów promieniotwórcych.

Dotychczas poziom wykorzystania substancji promieniotwórcych np. w medycynie był na tyle niski, że w zupełności wystarczało istniejące składowisko w Różanie.

Niestety, wkrótce będzie zapełnione (składowało odpady promieniotwórcze z całej Polski z ostatnich 50 lat), poza tym nie nadaje się do umieszczenia w nim odpadów wysokoaktywnych (choć tych będzie bardzo niewiele jeśli wypalone paliwo z elektrowni będzie poddawane recyklizacji).

Dlatego konieczne jest wyznaczenie lokalizacji dla nowego składowiska.

Po przeprowadzeniu wstępnych badań eksperci Państwowej Agencji Atomistyki wytypowali 5 miejscowości:

• Łanięta (woj. łódzkie, powiat kutnowski)
• Damasławek (woj. wielkopolskie, powiat wągrowiecki)
• Kłodawa
• Jarocin
• Pogorzel (woj. warmińsko-mazurskie, powiat gołdapski)

W Łaniętach, Damasławku i Kłodawie znajdują się wsady solne, które są najbardziej odpowiednie do umieszczania odpadów promieniotwórczych. W Jarocinie i Pogorzeli znajdują się pokłady iłowe, które również umożliwiają lokalizację w tym miejscu takiego obiektu.

PAA wyznaczyła też lokalizacje zapasowe w okolicach Suwałk:

• Kruszyniany
• Krasnopol (woj. podlaskie, powiat sejneński)
• Tajno (woj. podlaskie, powiat augustowski)
• Rydzewo

Ramowy harmonogram działań dla energetyki jądrowej przewiduje, że analizy i badania dotyczące lokalizacji składowiska nisko i średnio-aktywnych odpadów promieniotwórczych, które rozpoczęły się w maju 2009 r., (...) potrwają do grudnia 2010 r. Prace (...) obejmować będą analizę wyników dotychczasowych opracowań, w tym zwłaszcza 19 lokalizacji składowisk, które nie uzyskały akceptacji społecznej.

Dokonana zostanie reinterpretacja archiwalnych materiałów geofizycznych dla tych lokalizacji. Na podstawie powyższych analiz wyznaczone zostaną 3 optymalne lokalizacje składowiska odpadów promieniotwórczych.

Dla wytypowanych lokalizacji przewiduje się prowadzenie szczegółowych badań, które ostatecznie doprowadzą do ustalenia jednej konkretnej lokalizacji składowiska. Zakłada się, że w 2010 r. badania te obejmować będą przeprowadzenie nowoczesnych sondowań geofizycznych. Wykonanie wymienionych prac powierzone zostanie Państwowemu Instytutowi Geologicznemu.

W 2013 roku prowadzone będą prace nad sporządzeniem projektu składowiska. (...) Zostaną one zakończone do 31 grudnia 2014 roku. Od początku 2015 roku powinna zostać rozpoczęta budowa składowiska (...). Zostanie ona zakończona do 31 grudnia 2018 roku.

Ministerstwo Gospodarki na swojej stronie internetowej www.mg.gov.pl zamieściło klasyfikację odpadów promieniotwórczych jakie wytwarza elektrownia jądrowa oraz metody ich unieszkodliwiania.

Ilość odpadów promieniotwórczych produkowanych przez elektrownie jądrowe zależy od wielkości, typu i nowoczesności pracujących w nich reaktorów.

Podczas rocznej eksploatacji najpopularniejszych obecnie reaktorów jądrowych typu PWR (Pressurized Water Reactor) o mocy 1000 MWe we francuskiej elektrowni jądrowej Flamanville, odprowadza się:

• 155 m3/GWe (metrów sześciennych na megawatgodzinę) promieniotwórczych odpadów niskoaktywnych,
• 22 m3/GWe promieniotwórczych odpadów średnioaktywnych,
•  3 m3/GWe promieniotwórczych odpadów wysokoaktywnych.

Odpady niskoaktywne stanowi zużyta odzież ochronna, papier, filtry itp. Nie wymagają one składowania w głębokich warstwach geologicznych i po kilkudziesięciu latach stają się odpadami komunalnymi.

Odpady średnioaktywne - głównie zużyte części reaktora, koszulki i pręty paliwowe itp. Zwykle są zamykane w zacementowanych beczkach i składowane często na terenie elektrowni jądrowej lub w jej pobliżu w specjalnych składowiskach.

Odpady wysokoaktywne to przede wszystkim wypalone paliwo jądrowe. Po usunięciu z reaktora jądrowego jest schładzane, a następnie stapiane z proszkiem szklanym. W dalszej kolejności zatapiane w cemencie i zamykane w specjalnych pojemnikach ze stali nierdzewnej i składowane głęboko pod ziemią.

Ilość składowanego na całym świecie wypalonego paliwa oszacowano na koniec 2008 r. na 200 tys. ton. Co roku przybywa ich 10 tys. ton. Składowanie wypalonego paliwa nie stanowi już dziś takiego problemu jak dawniej.

Obecnie, po zamknięciu cyklu, wypalone paliwo wprowadza się do ponownego przerobu lub poddaje recyklizacji, czyli rozdzielaniu różnych materiałów odpadowych i odzyskiwaniu użytecznych, a usuwaniu nieprzydatnych.

Wypalone paliwo zawiera bowiem jeszcze 95 proc. energii możliwej do wykorzystania, zaś udział plutonu jest tak duży, że można z niego wytwarzać nowe paliwo bez wzbogacania uranu.